په عسکري شرایطو کې د افغان مېرمنې مشکلات او مهاجرت ته اړتيا

د افغانستان د بې کارۍ او د کاري فرصتونو د کموالي لکه څېر دا ناچارۍ خاندنونه په مهاجرت کې ودرېږي. د شمالي افغانستان یوې مور د خپل ژوند او د خپل مېړه د نشتوالي په اړه خپلې کړاوونه بیانوي.

د کورنۍ جلا کیدل؛ د افغان مهاجرت سعودي عرب ته

د شمالي افغانستان درې وړې وړتې د خپل پلار سره تنها د ټلیفون له لارې خبرې کوي. هغه په سعودي عرب کې کار کوي تر څو د خپلې کورنۍ د ژوند لګښتونه پوره کړي. د دغو ماشومانو مور وایي چې د هغې مېړه شاوخوا يو لسیزه مخکې سعودي عرب ته د کار د پاره تللی او په ساختمان کې کار کوي. هغې ویلي چې د دوی د اووه کلن واده په موده کې، دوی یوازې هر دوه تر درې کلونو وروسته یوځای لیدل شوي دي.

په یوه رسنیزه مرکه کې، دې بې نومه ښځې وویل، “زما د ماشومانو لپاره، زه د مادر او پلار دواړه یم ځکه چې زما مېړه د سفر په حال کې دی.” هغې د خپل مېړه د عاید په اړه معلومات ورنکړل، مګر ویې ویل چې دا د دوی د ژوند لګښتونو پوره کولو لپاره کافي دی.

د ژوند چالشونه او د مېړه نشتوالی

هغې ادامه ورکړه، “که چیرې زما مېړه مهاجر نه وای، زموږ ژوند به څنګه وای؟ موږ څنګه به د ژوند لګښتونه پوره کړی؟ که موږ د سختو شرایطو سره موافق نه شو، نو څنګه به د درې ماشومانو لپاره چمتو کړو؟” مور همداراز زیاته کړه چې په تېر وخت کې، هغې د خپل ماشومانو د روزنې او پالنې اکثره مسؤلیتونه یوازې پر غاړه اخیستي، او د خپل مېړه له لېرې کیدو له امله د هغې په زړه کې درد پاتې دی.

هغې څرګنده کړه، “کله چې د دوی پلار راستنیږي، زما ماشومان بیا ورسره عادت کېږي، مګر کله چې هغه لاړ شي، دوی بیا له جلا کیدو سره مخ کېږي.”

په افغانستان کې د کاري بازار وضعیت او د ښځو لپاره چالشونه

د ۲۵ اپرېل ۲۰۲۶م کال د طالبانو د کار او ټولنیزو چارو وزارت د کاري فرصتونو د رامنځته کولو او د مسلکي روزنې د پیاوړي کولو هڅې اعلان کړې. خو له نړیوالو سازمانونو څخه ترلاسه شوي احصائې د ناخوالۍ د حالاتو خبر ورکوي. د نړۍ بانک د ۲۰۲۵م کال د اپرېل په راپور کې ویلي چې د ځوانانو ترمنځ بې کارۍ راته لوړه شوې، او د ۱۵ تر ۲۹ کلونو ځوانانو لپاره د بې کارۍ کچه په ۲۰۲۳م کال کې ۲۲ سلنه ته رسیدلې ده.

د نړیوال کار سازمان د ۲۰۲۶م کال د اګست په ۱۸مه نېټه هم راپور ورکړی چې د ښځو د کارکوونکو اوسط حضور یوازې ۵.۱ سلنه دی. دې مور ویلي چې سره له دې چې هغې د لیسانس درجه لري او د کار کولو وړتیا لري، خو د ښځو لپاره د کاري محدودیتونو له امله هغې ونه توانیده چې کار ومومي.

هغې وویل، “که چیرې زما مېړه په افغانستان کې کار ومومي، حتی که عاید هم لږ وي، زه به غوره ونیسم چې زموږ کورنۍ یوځای ژوند وکړي.” هغې جدیت سره زیاته کړه، “که زه پوهیدم چې زما مېړه په افغانستان کې هره میاشت لس زره افغانۍ عاید لري، نو زه به حتی د یوې ثانیې لپاره هم هغه ته د سفر اجازه ورنکړم.”