پاکستان کې افغان کډوالو د نیونې نوې لارښوونه؛ اندیښنې زیاتې شوې

د پاکستان د داخله وزارت په رسمي توګه ټولو ولایتونو ته حکم صادر کړی دی چې د جولای په 10 وروسته د غیرقانوني ویزو لرونکو افغان کډوالو نیونه او اخراج سمدستي پیل کړي. دا پرېکړه د کابل او اسلام اباد تر منځ د پوځي تنشونو د زیاتیدو په منځ کې شوې ده.

د مستنداتو پرته د افغان اتباعو نیولو لپاره نوي احکام

د پاکستان حکومت د دې کال د جولای په 10 وروسته د هر ډول مستند ویزې پرته ټول افغان اتباع نیولو او اخراج لپاره تازه حکم صادر کړی دی. رسمي رسنۍ راپورونه ښيی چې دا پرېکړه د غیرقانوني بهرني اتباعو د راستنېدلو په اړه د یوه غونډې په پایله کې شوې ده. د داخله وزارت دا لارښوونه په مستقیم ډول د امنیتي چارواکو ته د ټولو ولایتونو په کچه، په خاص ډول د اسلام آباد په پایتخت کې، رسولې ده. دا اعلان د کډوالو کورنیو او مدني ټولنې فعالانو ترمنځ اندیښنې راپارولي دي.

د نیونې خطر سره د مدني فعالانو او ښځو تر مینځ وېره

د پاکستان په ډول افغان کډوالو لپاره نوې وضعیت ځانګړې خطرناک دی، په ځانګړي توګه د هغو زویو لپاره چې د امنیتي ګواښونو له امله دې هیواد ته راغلي. په اسلام آباد کې موجودې څو ښځینې فعالانې او د ټولنې مشران څرګندوي چې دا پرېکړه د هغوی لپاره ګڼ شمیر رواني او امنیتي ننګونې په ګوته کوي. کډوال چې د افغانستان په سختو محدودیتونو کې تګ راتګ کړی، اوس د نیونې او د اجباري راستنېدو ګواښ سره مخ دي. د بشري حقونو فعالان د اسلام آباد چارواکو ته د دې پلان د بیاکتلو او د زیانمنو افرادو د دې حکم څخه د معاف کولو غوښتنه کوي.

د کال د ګرمو اونیو په ترڅ کې بشري بحران

یو شمیر څارونکي او کډوال باوري دي چې د دې حکمونو صادرول د کال په تودو میاشتو کې د کډوالو ماشومانو او ښځو د ژوند شرایطو باندې ناوړه اغیزه کوی. نیوکه ګران استدلال کوي چې افغان کډوال تل د دولتي سیالۍ او تضادونو پر وړاندې سخت زیانمن شوي دي. د ملګروملتونو احصائیې څرګندوي چې د افغان کډوالو راستنېدو کچه په تېر څو کلونو کې چټکه شوې ده، چې له تېر کال راپدیخوا په دې ترتیب کې دوه میلیونه افراد راستون شوي؛ یوه لړۍ چې د کابل او اسلام آباد تر منځ د تنشونو په زیاتیدو کې لا پسې زور اخیستی.

د پولې تنشونو او کډوالو پر ضد ډیپلوماټیک فشار

د پاکستان د داخله وزارت لخوا نوی امر په داسې وخت کې صادر شوی دی چې په پکتیا، پکتیکا او کونړ کې د هېواد هوایي بریدونو له امله ګڼ شمېر ملکی وګړي، په ځانګړي توګه ښځې او ماشومان، وژل شوي دي. اسلام آباد ادعا کوي چې دا بریدونه مسلح وسله والو ته هدف کیږي، پداسې حال کې چې کابل دا تورونه بې اساسه ګڼي. افغان چارواکي ټینګار کوي چې د پاکستان امنیتي مسایل داخلي موضوعات دي او باید د افغانستان ناکامیو باندې ونه توجیه کیږي. برسېره پر دې، د ملګروملتونو ویلي چې پاکستان لا تر اوسه د دې کورنیو بریدونو د افغان ډګرې څخه د پلان کولو د اعتبار وړ شواهد نه دی وړاندې کړی؛ او دا وضعیت ښيي چې افغان کډوال یو ځل بیا په دې روانه شخړه کې د سیاسي فشار د وسلو په توګه کارول کیږي.