افغان ښځې: د طالبانو د واکمنۍ لاندې له نوو چالشونو سره مخ دي

په دولتي ادارو کې د طالبانو د واکمني تر مخې ښځې د نوو چالشونو او ټولنیزو محدودیتونو په اړه خبرې کوي.

افغان ښځې: د طالبانو د واکمنۍ لاندې د ژوند چالشونه پنځه کاله وروسته

پنځه کاله وروسته له دې چې طالبان په افغانستان کې بیا واک ته ورسیدل، د ښځو وضعیت په کې ډیر بدلون راغلی دی. هغه ښځې چې تر ۱۵ اګست ۲۰۲۱ مخکې یې په دولتي او غیر دولتي ادارو کې کار کړی و، اوس د بې کارۍ او نوو سختیو په اړه اندیښنې لري.
یوه ښځه چې په کابل کې د دولتي ادارې کارکوونکې وه، وايي چې د هغې د کار ورځې یادونه هغې ته خفګان ورسوي. هغې وویل: “زما پخوانی کاري ځای ته تیریدو همیشه راته اغیزه لرله” او د مستنداتو په اړه یې وویل، “د جمهوریت په دور کې، وکیلان زما سره مشوره غوښتل.”

د ښځو مالي او ټولنیز چلنجونه

بله ښځه چې د سمنګان اوسیدونکې ده، د خپلې کاري او تعلیمي دورې یادونه کوي او وایي چې د طالبانو د بیا راګرځیدو څخه وروسته یې زده کړې نیمګړې پاتې شوې: “زما ټولګي ناتمام دي.”
یو بل مېرمن چې په کابل کې د غیر دولتي سازمان لپاره کار کوي، اوس له سختو اقتصادي ستونزو سره مخ دی. هغې وویل: “زه د خپل ابتدايي اړتیاوو پوره کولو کې چالشونه لرم. زما لور ناروغه کیږي، او زه هغې ته ډاکټر ته نشم وړی.”

ټولنیز محدودیتونه او ذهني روغتیا بحران

د طالبانو د بیا راګرځیدو سره، د ښځو د کار محدودیتونه سخت شوي. په ۲۰۲۲ کال کې، د غیر دولتي سازمانونو کې د کار کولو څخه منع شوې، او په ۲۰۲۳ کې، د ملګرو ملتونو په دفترونو کې یې فعالیتونه بند کړل شول.
ملګروملتونو راپور ورکړی دی چې نیمه افغان مېرمنی یوازې یو یا دوه ځله په میاشت کې له خپلو کورونو څخه وځي چې د دې محدودیتونو له امله یې له ذهني روغتیا سره منفي اغیزې لري.

د افغان ښځو د حقونو په اړه نړیوالې اندیښنې

ریچارد بینت، د افغانستان د بشري حقونو لپاره ځانګړی راپور ورکوونکی، د ښځو او انجلۍ وضعیت خطرناک توصیف کړی او نړیوالې ټولنې ته یې بلنه ورکړې چې د طالبانو سره په خبرو کې د دوی حقونو ته لومړیتوب ورکړي.
افغان ښځو کې د ژوند بدلونونه د ډیرو ګواښونو په منځ کې ترسره کیږي، چې په دې کې تاوتریخوالی او ذهني روغتیا مسایل لکه ډیپرشن او ناامیدي شامل دي.