افغانستان او پاکستان ترمنځ سوداګرۍ ته جدي ستونزې، تازه میوې د قیمتونو په کمېدو کې

افغانستان او پاکستان ترمنځ سوداګرۍ او اقتصادي فعالیتونه د روانو سیاسي فشارونو له امله جدي ستونزو سره مخ شوي دي. د سرحدي تاسیساتو تړل د زراعت محصولاتو صادرات او قیمتونه زیانمن کړي دي.

د افغانستان او پاکستان ترمنځ سوداګرۍ کړکېچ د تناؤ له امله زیاتېږي

د طالبانو حکومت او پاکستان ترمنځ روانې حل نه شوې تناؤ د دواړو هېوادونو سوداګرۍ او اقتصادي فعالیتونو ته په ستره کچه زیان رسېدلی دی. د سرحدي تاسیساتو تړل صادرات، واردات او ترافیک مختل کړي دي، چې له امله یې د دواړو خواوو سوداګر د سوداګریزو لارو د بیا پرانستلو غوښتنه کوي.

د زراعت محصولات، په ځانګړي ډول تازه میوې، د افغانستان د صادراتو یوه مهمه برخه جوړوي. سوداګران راپور ورکوي چې د سوداګریزو لارو تړل د قیمتونو د راټیټیدو او د ځینو محصولات د خرابېدو لامل شوي دي. اختر محمد احمدي، د تازه میوه جاتو بازار مشر، د رادیو آزادی سره په خبرو کې وویل چې د تازه میوې قیمتونه د تیر کال په پرتله شاوخوا ۵۰٪ راټیټ شوي دي. هغه څرګنده کړه، “د کابل په بازار کې د انګور یوه سیر قیمت له ۴۰ څخه تر ۸۰ افغانۍ پورې دی، په داسې حال کې چې د سیب یوه سیر قیمت له ۵۰ څخه تر ۱۰۰ افغانۍ پورې دی. په ورته ډول، د انجیر، زردالو او گلابی قیمتونه هم په پراخه توګه راټیټ شوي دي.”

افغانستان او پاکستان ترمنځ سوداګري ۲.۵ میلیارده ډالرو زیان لري

یوسف افریدي، د خیبر سوداګرۍ او صنعت خونه مشر، پلګونه د پنجشنبې په ورځ اعلان وکړ چې د سرحدي تاسیساتو تړل د افغانستان سره سوداګرۍ کې شاوخوا ۲.۵ میلیارده ډالرو زیان اړولی دی. دا زیان په صادراتو کې ۱.۶۴۴ میلیارده ډالر او په وارداتو کې ۸۱۷ میلیونه ډالر شامل دي. د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې خونه هم مخکې د لارو د بندیدو له امله میلیون ډالر زیانونه راپور کړي وو.

محمد یونس محمد، د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې خونه لومړی مرستیال، د رادیو آزادی سره په خبرو کې وویل چې تړل شوې لارې د سوداګرۍ او ترانسپورت خدماتو ته هم زیان رسوي، او افغانستان اړتیا لري چې بدیل لارې ولټوي.

افغانستان کې د تازه میوو قیمتونه د سوداګرۍ په کړکېچ کې راټیټ شوي

پاکستانی سوداګر هم د اوسنۍ وضعیت په اړه اندیښنې څرګند کړې دي. سید حسین جاوید کاظمي، د پاکستان د سوداګرۍ خونه غړی، ټینګار کړی چې د امنیت په نشتوالي کې سوداګرۍ جدي چیلنجونه لري او د سوداګرۍ د ودې لپاره د امنیتي تدابیرو غوښتنه وکړه.

راپورونه ښیي چې په پېښور کې د سوداګرو او سیاسي تحلیلګرو ترمنځ یوه غونډه ترسره شوې ترڅو د امنیت او د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګرۍ بیا پيل په اړه خبرې وشي. سیاسي تحلیلګر مشاهد حسین وړاندیز وکړ چې پاکستان باید د افغانستان په اړه خپل چلند بیاکتنه وکړي او اقتصادي اړیکې مضبوطې کړي.

طالبان حکومت: د سرحدونو د پرانستلو وړاندې باید د پاکستان د امنیتي اندیښنو حل شوی وي

طالبان حکومت په وروستیو پرمختګونو باندې کومه تبصره نه ده کړې؛ مګر اسلام آباد اعلان کړی چې سرحدونه یوازې هغه وخت بیا پرانستل کیږي چې کابل اړینې تضمینونه وړاندې کړي. چین په دې وروستیو کې د دواړو هېوادونو ترمنځ د تناؤ په کمولو کې هڅې کړې، چې پاکستان له دې سره خواخوږي ښودلې. له بلې خوا، طالبان حکومت ویلي چې د لارې د بیا پرانستو لپاره باید تضمینونه وړاندې شي ترڅو په سیاسي تناؤ کې د لا زیات بندیدو مخه ونیول شي.