سیاستهای حذفی طالبان و کاهش چشمگیر تعداد محصلین در مناطق مرکزی افغانستان
امتحانات سراسری کانکور در ولایتهای دایکندی و بامیان، در شرایطی برگزار شد که تحت سایه تسلط طالبان، کاهش بیسابقهای در تعداد متقاضیان ورود به پوهنتونها به وقوع پیوسته است. این وضعیت نشانهای از ناامیدی جوانان از آینده و تأثیرات منفی سیاستهای آموزشی رژیم فعلی بر نسل جدید است…
بر اساس گزارشهای منابع معتبر، در ولایت دایکندی، فقط حدود ۱،۳۰۰ نفر در آزمون کانکور امسال شرکت کردهاند. این رقم به وضوح نشاندهنده کاهش حدود ۷۵ فیصدی در مقایسه با سالهای پیش از تسلط طالبان است. در دوران جمهوری، این ولایت معروف به پیشگام معارف، سالانه نزدیک به ۵،۰۰۰ داوطلب، که تعداد زیادی از آنها دختران بودند، را به خود جذب میکرد. این افت شدید در جمعیت دانشآموزی دایکندی، سوالات جدی درباره وضعیت آموزشی و فرهنگی این منطقه مطرح میکند.
وضعیت مشابه در ولایت بامیان
در بامیان نیز وضعیت مشابهی حاکم است. بر بنیاد آمارهای رسمی، امسال تنها ۲،۴۰۵ نفر در آزمون کانکور این ولایت شرکت کردهاند، در حالی که در سالهای پیش از حاکمیت طالبان، تعداد این افراد بیشتر از ۵،۰۰۰ نفر بود. حذف کامل دختران از این رقابتها، عملاً نیمی از پتانسیل انسانی این ولایت را از چرخه آموزش حذف کرده و آمارها را به نصف رسانده است.
پروپاگاندای طالبان و آمارهای دستکاری شده
برخی منابع محلی در بامیان و دایکندی اعتقاد دارند که آمارهایی که نهادهای تحت کنترول طالبان نشر میکنند، به شدت دستکاری شده و دور از واقعیتاند. این منابع ادعا میکنند که تعداد واقعی متقاضیان دانشآموزی در سالهای اخیر بسیار کم بوده و طالبان برای مغفول کردن مشکلات خود، ارقام را بزرگنمایی میکنند تا وضعیت آموزشی را عادی جلوه دهند.
دلایل پسرفت علمی در مناطق مرکزی
برخی ناظران علل اصلی این افت علمی را به ممنوعیت سیستماتیک آموزش دختران نسبت میدهند، که انگیزه تحصیل را حتی در میان پسران نیز کاهش داده است. این وضعیت به همراه فقر اقتصادی و تفکر افراطی که بر متون درسی تسلط یافته است، جذابیت پوهنتونها را بهطرز محسوسی کاهش داده است.
منتقدان بر این باورند که رژیم طالبان عمدی در تضعیف معارف در این مناطق دارد و به دنبال عقبنگهداشتن توسعه علمی و سیاسی در جغرافیای مرکزی کشور است.
