مافیای مخابرات در سایه امارت؛ چرا شرکتها انترنت بیکیفیت را به مردم تحمیل میکنند؟
اعمال محدودیتهای شدید و قطع شبکههای فایبر نوری توسط طالبان، کیفیت خدمات انترنتی در افغانستان را به پایینترین سطح ممکن رسانده است. باشنده گان با شکایت از مصارف سرسامآور و سرعت ناچیز، شرکتهای مخابراتی و اداره اترا را به ناکارآمدی و نبود شفافیت در محاسبه مصرف بستهها متهم میکنند…
در عصر کنونی که انترنت به ستون اصلی آموزش، تجارت و ارتباطات مبدل شده است، باشنده گان افغانستان با یکی از جدیترین چالشهای زنده گی روزمره، یعنی افت شدید کیفیت و مصارف سنگین خدمات دیجتل روبرو هستند. این بحران که پس از اعمال محدودیتهای جدید و قطع بخشهایی از فایبر نوری توسط طالبان شدت یافته، در سایه ناکارآمدی شرکتهای مخابراتی و بیتفاوتی نهادهای ناظر، به یک بیعدالتی دیجتل در جامعهای گرفتار فقر و محرومیت تبدیل شده است.
قطع فایبر نوری؛ تیر خلاص بر پیکر سرعت انترنت
تصمیم اخیر مقامهای طالبان مبنی بر محدودسازی شبکههای فایبر نوری، منجر به کاهش بیسابقه سرعت انترنت در پایتخت و ولایات شده است. باشندگان کابل میگویند که اختلالهای پیدرپی، استفاده از خدمات ساده آنلاین را نیز ناممکن کرده است. شرکتهای ارایهدهنده خدمات مخابراتی در پاسخ به اعتراضات مردمی، ضمن سلب مسئولیت از خود، فیلترها و محدودیتهای وضعشده از سوی حاکمیت را دلیل اصلی ناتوانی در بهبود کیفیت عنوان میکنند؛ موضوعی که نشاندهنده بنبست کامل در زیرساختهای مخابراتی کشور است.
مصارف بلند و کیسهبری در بستههای نامحدود
یکی از اصلیترین محورهای نارضایتی، عدم تناسب میان بهای پرداختی و خدمات دریافت شده است. در حالی که بازار مخابراتی افغانستان در انحصار چند شرکت محدود قرار دارد، نبود رقابت سالم انگیزهای برای کاهش قیمتها باقی نگذاشته است. کاربران از پدیدهای به نام تبخیر بستهها شکایت دارند؛ بستههایی که با برچسب نامحدود به فروش میرسند اما پیش از موعد مقرر به پایان میرسند. این عدم شفافیت در سیستم محاسبه مصرف، اعتماد عمومی به شرکتهای مخابراتی را به شدت تضعیف کرده است.
فلج شدن آموزش و کسبوکارهای آنلاین
آموزگاران و محصلین از جمله متضرران اصلی این وضعیت هستند. به دلیل سرعت پایین، دسترسی به منابع آموزشی و پلتفرمهای تحصیلی ساعتها زمان میبرد و عملاً یادگیری دیجتل را با شکست مواجه کرده است. همچنین استفاده اجباری از فیلترشکنها برای عبور از سد مسدودسازی شبکههای اجتماعی، نه تنها باعث کاهش مضاعف سرعت شده، بلکه مصرف دیتای کاربران را به شدت افزایش داده و فشار اقتصادی مضاعفی بر خانوادههای نادار وارد کرده است.
بیتفاوتی اداره اترا و مقایسه با کشورهای همسایه
اداره تنظیم خدمات مخابراتی (اترا) که اکنون تحت مدیریت طالبان فعالیت میکند، علیرغم وعدههای قبلی، هیچ اقدام مؤثری برای مهار این بحران انجام نداده است. این در حالی است که پناهجویان افغان در کشورهای همسایه میگویند با هزینهای بسیار کمتر، به انترنتی با کیفیت چندین برابر دسترسی دارند. کارشناسان هشدار میدهند که بدون توسعه شبکههای فایبر نوری و تغییر رویکرد سیاسی به دسترسی آزاد به اطلاعات، افغانستان در یک انزوای دیجتل فرو خواهد رفت که پیامدهای اقتصادی و اجتماعی آن برای نسلهای آینده جبرانناپذیر خواهد بود.
