گزارش رسمی سازمان ملل متحد از بحران دسترسی به انرژی در افغانستان
برنامه توسعه سازمان ملل متحد (UNDP) در گزارش جدید خود اعلام کرد که افغانستان همچنان با چالشهای جدی در زمینه دسترسی به انرژی مواجه است و تنها ۳۳ فیصد از کل جمعیت کشور به برق دسترسی دارند. این نهاد توسعه انرژیهای تجدیدپذیر را راهکاری کلیدی برای بهبود خدمات اساسی در افغانستان دانسته است…
برنامه توسعه سازمان ملل متحد (UNDP) در گزارش جدید خود هشدار داد که افغانستان پس از دههها جنگ، همچنان یکی از نامطمئنترین کشورها از نظر دسترسی به انرژی است. بر اساس آمارهای این گزارش، میزان دسترسی به برق در مناطق روستایی کشور به کمتر از ۲۰ فیصد کاهش مییابد.
بر اساس این گزارش، مصرف سالانه انرژی در افغانستان برای هر نفر تنها ۷۰۰ کیلووات ساعت است که این رقم ۳۰ برابر کمتر از میانگین جهانی برآورده شده و به حیث یکی از موانع اصلی در مسیر توسعه این کشور به شمار میرود. این نهاد تأکید کرد که گذار به انرژی پاک در افغانستان، علاوه بر ابعاد زیستمحیطی، مستقیماً با بهبود شرایط معیشتی، رفاه و وضعیت زنان و دختران در جامعه پیوند دارد.
تاثیر بحران انرژی بر جوامع روستایی و زنان
گزارش UNDP نشان میدهد که در بسیاری از مناطق روستایی افغانستان، زنان برای گردآوری هیزم ناچار به طی کردن مسافتهای طولانی هستند. همچنین استفاده از سوختهای جامد در داخل خانهها، خطرات صحّی جدی ایجاد کرده و فرصتهای آموزشی و اقتصادی را در این مناطق محدود ساخته است.
برنامه توسعه ملل متحد اعلام کرد که برای مقابله با این بحران زیرساختی، از سال ۲۰۲۱ تاکنون سیستمهای خورشیدی را در بیش از ۶ هزار مرکز در افغانستان نصب کرده است. این پروژهها شامل ۵ هزار و ۴۲۰ مرکز صحی، بیش از ۸۰۰ مکتب و ۸۵۰ کسبوکار کوچک میشود. به گفته این نهاد، پروژههای یادشده سالانه از انتشار بیش از ۳۳ هزار تن دیاکسید کاربن جلوگیری کرده و مصرف سوخت دیزل را بیش از ۱۲ ملیون لیتر کاهش داده است.
انرژیهای تجدیدپذیر به حیث راهکار توسعه متوازن
تحلیلگران پروگرام توسعه سازمان ملل بر این باورند که بحران انرژی در افغانستان صرفاً یک چالش زیرساختی نیست، بلکه ارتباط مستقیمی با تداوم فقر، نابرابریهای اجتماعی و کندی رشد اقتصادی در کشور دارد.
تجربه اقدامات سه سال گذشته UNDP در افغانستان نشان میدهد که در شرایط ضعف زیرساختهای بزرگ، توسعه انرژیهای تجدیدپذیرِ غیرمتمرکز (مانند پنلهای خورشیدی محلی) یکی از راهکارهای عملی برای تأمین خدمات حیاتی در بخشهای صحت عامه و آموزش و همچنین کاهش آسیبپذیری جوامع محلی به شمار میرود.
