پاسخ کابل به انسداد سرحدات؛ توسعه تجارت با ایران و هند و ضربالاجل فسخ قرارداد با پاکستان
در واکنش به انسداد ۴۰ روزه گذرگاههای سرحدی توسط پاکستان، افغانستان با امضای تفاهمنامه جدید با ایران و تشکیل اتاق مشترک با اوزبیکستان، به دنبال مسیرهای بدیل تجاری است. همزمان با سفر وزیر تجارت طالبان به هند برای گسترش مبادلات، شرکت آریانا افغان نیز از خرید سه فروند طیاره باری جهت تسهیل صادرات هوایی خبر داده است…
شکلگیری ایتلافهای جدید اقتصادی در منطقه
همزمان با تداوم تنشهای سرحدی و بسته ماندن گذرگاههای پاکستان به روی کالاهای افغانی برای بیش از چهل روز، کابل تحرکات دپلوماتیک و اقتصادی خود را برای یافتن مسیرهای جایگزین شدت بخشیده است. سفارت جمهوری اسلامی ایران در کابل با نشر اعلامیهای از امضای تفاهمنامه همکاری میان اتاقهای تجارت و سرمایهگذاری افغانستان و ایران خبر داد.
اگرچه جزئیات دقیق این سند نشر نشده، اما تأکید بر بهبود چشمانداز همکاریهای بخش خصوصی نشاندهنده عزم دو کشور برای پر کردن خلأ ناشی از انسداد سرحدات شرقی افغانستان است. اتاق تجارت و سرمایهگذاری افغانستان، ایران را شریک استراتیژیک خوانده و بر توسعه همکاریها در سکتور خصوصی تأکید ورزیده است.
حجم تجارت ۲.۵ ملیارد دالری با تهران و نقش کلیدی چابهار
خانجان الکوزی، عضو هیئت مدیره اتاق تجارت و سرمایهگذاری افغانستان، با اشاره به حجم مبادلات تجاری سالانه دو و نیم ملیارد دالری میان کابل و تهران، ابراز اطمینان کرد که با ایجاد اتاق مشترک، موانع موجود برطرف خواهد شد.
وی تصریح کرد که تمرکز اصلی بر روی فعالسازی و ایجاد تسهیلات خاص برای تاجران افغان در بندر چابهار است تا وابستگی به بنادر پاکستان کاهش یابد.
علاوه بر این، گزارشها حاکی از تشکیل اتاق تجارت مشترک افغانستان، ایران و اوزبیکستان است که هدف آن افزایش مراودات اقتصادی میان ولایات شمالشرقی ایران، افغانستان و آسیای میانه عنوان شده است. در همین پیوند، منابع محلی در بلخ از آغاز روند صادرات میوه خشک و تازه افغانستان از طریق بندر حیرتان به کشورهای آسیای میانه خبر دادهاند.
تجهیز ناوگان هوایی؛ خرید طیارات ۳۵ ملیون دالری
در اقدامی دیگر برای دور زدن چالشهای ترانزیت زمینی، ذبیحالله مجاهد، سخنگوی حکومت طالبان، اعلام کرد که شرکت هوایی آریانا افغان سه فروند طیاره جدید خریداری میکند.
ملا بختالرحمن شرافت، رییس شرکت هوایی آریانا، تأیید کرده است که این طیارات از نوع بوئینگ یا ایربس خواهند بود و ارزش مجموعی آنها بین ۲۵ تا ۳۵ ملیون دالر تخمین زده شده است. هدف از این سرمایهگذاری، کاهش مصارف حملونقل هوایی و افزایش صادرات محصولات زراعتی به بازارهای جهانی بدون نیاز به عبور از خاک همسایگان مشکلساز اعلام شده است.
سفر وزیر طالبان به هند؛ جایگزینی بازارهای پاکستان
نورالدین عزیزی، وزیر صنعت و تجارت حکومت طالبان که در حال حاضر در هند به سر میبرد، در گفتگو با رسانههای هندی از آماده گی کابل برای واردات سمنت، دارو و مواد غذایی از هند خبر داده است. در مقابل، افغانستان پنبه و محصولات باغی خود را به این کشور صادر خواهد کرد؛ اقدامی که میتواند توازن تجاری منطقه را به ضرر پاکستان تغییر دهد.
ضربالاجل سه ماهه و زیان هنگفت تجار پاکستانی
تنشهای اخیر که پس از درگیریهای یازدهم اکتوبر در امتداد خط دیورند آغاز شد، منجر به توقف کامل تجارت میان افغانستان و پاکستان شده است. در واکنش به این وضعیت، حکومت طالبان به تاجران افغان هشدار داده است که قراردادهای تجاری خود با پاکستان را ظرف سه ماه آینده فسخ کنند.
این وضعیت بحرانی تنها دامنگیر تجار افغان نیست. اتاق تجارت افغانستان اعلام کرده که حدود ۳۰۰۰ کانتینر اموال تجار افغان در بندر کراچی متوقف شده و مشمول جریمه روزانه ۱۰۰ دالر برای هر کانتینر شدهاند.
در سوی دیگر سرحد، روزنامه اکسپرس تریبون گزارش داده است که انسداد تورخم، تجار عمدهفروش در اسلامآباد و راولپندی را با بحران مواجه کرده و هر عمدهفروش حداقل ۱۵ ملیون روپیه پاکستانی زیان دیده است. با این حال، وزارت خارجه پاکستان همچنان جانب افغانستان را مسئول انسداد سرحدات معرفی میکند.
