چرا عسکر مورد اعتماد سازمان استخبارات مرکزی ایالات متحده به روی امریکاییها اسلحه کشید؟
رحمانالله لکنوال، نظامی ۲۹ ساله پیشین افغان و عضو واحد صفر تحت حمایت سازمان سیا، در پی تیراندازی مرگبار به دو عضو گارد ملی امریکا در نزدیکی ارگ سفید، به کانون یک دوسیه پیچیده امنیتی و روانشناختی تبدیل شده است…
رحمانالله لکنوال، نظامی سابق ۲۹ ساله افغان از واحد خاص قطعات صفر تحت حمایت سیا، به اتهام قتل یک عسکر گارد ملی در نزدیکی ارگ سفید، در کانون توجه قرار گرفته است. تحقیقات روی نقش اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) متمرکز شده، چرا که گزارشها نشان میدهند لکنوال پس از انتقال به امریکا با مشکلات شدید روانی و انزوای عمیق درگیر بوده؛ این دوسیه، تبعات انسانی و امنیتی جنگ برونسرحدی امریکا را به داخل خاک این کشور کشانده است.
تمرکز تحقیقات فدرال بر اختلال استرس پس از سانحه (PTSD)
رحمانالله لکنوال، پناهجوی ۲۹ ساله افغان و نظامی پیشین واحد خاص موسوم به واحد صفر، در پی تیراندازی مرگبار به دو عضو گارد ملی امریکا در نزدیکی ارگ سفید، به یک معمای امنیتی و روانشناختی تبدیل شده است. در این حمله، سارا بکتروم، عسکر ۲۰ ساله گارد ملی، کشته و افسر اندرو ولف، بهشدت زخمی شد.
بر اساس گزارش رسانههای امریکایی، یکی از محورهای اصلی تحقیقات فدرال بررسی این موضوع است که آیا اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) و فشارهای روانی ناشی از هشت سال خدمت در واحدهای خاص، در شکلگیری رفتار خشونتآمیز لکنوال نقش داشته است یا خیر.
عسکر مخفی واحد صفر تحت حمایت سیا
لکنوال حدود هشت سال در نیروی ضربت کندهار، که یکی از واحدهای سری موسوم به قطعات صفر بود و مستقیماً تحت آموزش و حمایت سازمان استخبارات مرکزی امریکا (سیا) فعالیت میکرد، خدمت کرده است. این واحدها به دلیل پیوند مستقیم با شبکه استخباراتی امریکا، عملاً خارج از نظارت رسمی دولت افغانستان فعالیت میکردند و گزارشهای متعددی، آنها را به کشتار افراد ملکی، بازداشتهای خودسرانه و حملات شبانه مرگبار متهم کردهاند.
بحران روانی پس از اسکان در امریکا
لکنوال در سال ۲۰۲۱، همزمان با خروج نیروهای امریکایی، در قالب پروگرام عملیات متحدین خوش آمدید همراه با همسر و پنج فرزند خردسالش به امریکا منتقل شد. اما به گفته دوستان و همکاران سابقش، زنده گی او پس از استقرار در شهر بلینگهام ایالت واشینگتن، مسیر خود را تغییر داد.
افسران سابق افغان، لکنوال را در دوره خدمت مسئول و حرفهای و دارای دیدگاههای قوی ضد طالبان توصیف کردهاند، اما گزارشهای متعدد از مشکلات جدی روانی او در امریکا حکایت دارند:
انزوای شدید: بر اساس ایملهای ارسالشده به سازمانهای امدادرسان، وی از مارچ ۲۰۲۳ توانایی عملکرد به حیث پدر و نانآور خانواده را از دست داده بود. او هفتهها در اتاق تاریک خود میماند و با کسی صحبت نمیکرد.
نوسانات مانیا: گزارشها حاکی از نوسان رفتاری میان دورههای انزوای عمیق و دورههای کوتاه مانیا (شیدایی) بوده است؛ دورههایی که وی ناگهان با موتر خانوادگی، سفرهای طولانی و بیبرنامهای تا شیکاگو یا آریزونا انجام میداد.
فشار روانی جنگ: دوست دوران کودکی مظنون به نیویارک تایمز گفت که خشونتی که در افغانستان شاهد آن بود، بهشدت تحت تأثیر قرارش داد… این فشار زیادی بر ذهنش وارد کرد.
لکنوال به اتهام قتل درجه یک مواجه است
مدعی العمومی امریکا اعلام کرده است که لکنوال مسافت حدود ۱۳۰۰ کیلومتری را از بلینگهام تا واشینگتن دیسی طی کرده تا حمله را انجام دهد. وی اکنون با اتهام قتل درجه یک و سایر اتهامات مرتبط با تیراندازی مسلحانه روبهروست.
کارشناسان نظامی، از جمله جنرال سمیع سادات، تأکید کردهاند که دوسیه امنیتی لکنوال در دوران خدمت پاک و تحت نظارت مداوم بوده است. با این حال، دوسیه او سؤالات جدی را در واشینگتن ایجاد کرده است: چگونه فردی با این سطح از بررسی امنیتی و همراه با هشدارهای متعدد درباره وضعیت روانی، به مرحلهای رسید که در چندقدمی ارگ سفید به عساکر امریکایی فَیر کند؟
این حادثه تنها یک جنایت فردی نیست، بلکه پیامی تلخ برای واشینگتن دارد: بخشی از همان جنگِ برونسرحدی که امریکا دو دهه با شعار مبارزه با تروریزم در افغانستان به راه انداخت، اکنون بهشکل معکوس به داخل خاک امریکا بازگشته و دولت را با تبعات انسانی و امنیتی سیاستهای گذشته خود روبهرو ساخته است.