افغانستان و روسیه، کانون سانسور و بازداشت خبرنگاران؛ سقوط آزادی مطبوعات در مسکو به پایینترین حد
سازمان خبرنگاران بدون سرحد (RSF) در گزارش جدید خود که ۹ دسمبر ۲۰۲۵ نشر شد، ولادیمیر پوتین و ملا هبتالله آخندزاده را بهعنوان دو رهبر جهانی که بیشترین سرکوب را علیه خبرنگاران اعمال کردهاند، معرفی کرد. این گزارش از سقوط آزادی مطبوعات در روسیه به پایینترین سطح خود از زمان شوروی و افزایش سانسور بیامان و دستگیری ۱۶۵ کارمند رسانهای توسط طالبان در افغانستان خبر داده است…
پوتین و ملا هبتالله، دو سرکوبگر بزرگ رسانهها در جهان
سازمان خبرنگاران بدون سرحد (RSF) در گزارشی، از ولادیمیر پوتین، رییسجمهور روسیه، و ملا هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان، به حیث دو رهبری در سطح جهان یاد کرده است که بیش از هر کس دیگری خبرنگاران و فعالان رسانهای را سرکوب کردهاند.
این گزارش به وضعیت وخیم آزادی مطبوعات در افغانستان در دورهٔ زمامداری رهبر طالبان اشاره میکند:
سانسور و ممنوعیت: خبرنگاران در افغانستان با سانسور بیامان خفه شدهاند که در فرامین محدودکننده و ممنوعیتهای پیدرپی ملا هبتالله آخندزاده متبارز میشود.
آمار بازداشت: پس از به قدرت رسیدن طالبان در آگست ۲۰۲۱، بیش از ۱۶۵ کارمند مسلکی رسانهای دستگیر شدهاند که ۲۵ تن از این بازداشتها تنها در سال ۲۰۲۵ عیسوی صورت گرفته است.
اعترافات اجباری: گزارش به دستگیری خبرنگارانی چون ابوذر صارم سرپلی (مسئول آژانس خبررسانی توانا) و شکیب نظری (خبرنگار NTV جاپان) اشاره میکند که مجبور شدند اعترافات صحنهسازیشده ارایه کنند. همچنین مهدی انصاری، خبرنگار AFKA News، به اتهام تبلیغات علیه امارت اسلامی به یک و نیم سال حبس محکوم و مجبور به اعتراف شده است.
آمار محبوسان: در حال حاضر، هفت خبرنگار و کارمند رسانهای در افغانستان محبوس هستند.
سقوط آزادی مطبوعات در روسیه و آمار جهانی محبوسان
وضعیت در روسیه نیز نگرانکننده توصیف شده است:
بدترین سرکوب تاریخی: در سال ۲۰۲۵، روسیه بدترین سرکوب مطبوعات را از زمان سقوط اتحاد جماهیر شوروی سابق تجربه کرد و در شاخص آزادی مطبوعات جهانی خبرنگاران بدون سرحد به ردیف ۱۷۱ (پایینترین موقعیت خود) سقوط کرد.
آمار جهانی زندان: تا اول دسمبر ۲۰۲۵، ۵۰۳ خبرنگار در ۴۷ کشور جهان محبوس هستند. چین با ۱۲۱ نفر، روسیه با ۴۸ نفر و میانمار با ۴۷ نفر در صدر فهرست قرار دارند.
افزایش خطر در مناطق جنگی
گزارش سازمان خبرنگاران بدون سرحد همچنین به افزایش تعداد خبرنگاران کشتهشده در جهان اشاره کرده و میگوید:
قربانیان جنگ: طی یک سال گذشته، حداقل ۵۳ تن از مجموع ۶۷ خبرنگار و فعال رسانهای کشتهشده، قربانی جنگها یا شبکههای جنایتکار بودهاند.
غزه، مرگبارترین مکان: حدود ۴۳ فیصد از خبرنگاران کشتهشده در ۱۲ ماه گذشته، در نوار غزه و به دست نیروهای مسلح اسراییل جان خود را از دست دادهاند.
سایر کانونهای خطر: اردوی روسیه در اوکراین و درگیریها در سودان همچنان خبرنگاران را هدف قرار میدهند و باندهای مجرمین سازمانیافته در مکسیکو مسئول افزایش نگرانکننده قتل خبرنگاران در سال ۲۰۲۵ خوانده شدهاند.
خاورمیانه: این گزارش از کشورهای متعددی در خاورمیانه به حیث مناطقی که خبرنگاران در معرض خطر قرار دارند، نام برده است.
